Laatste bijdragen op de omslag

In: Publieke wetenschap

U vraagt, wij draaien?

Trudy Dehue

Het programma achter De Nationale Wetenschapsagenda laat te weinig interactie toe tussen wetenschappers en samenleving, en gaat uit van een achterhaald beeld van wetenschap.

Gesprekken

Publieke wetenschap

“De kloof tussen wetenschap en publiek moet hoognodig gedicht worden!” Onder dit motto floreert de wetenschapscommunicatie en werd onlangs de Nationale Wetenschapsagenda gelanceerd. Volgens velen moeten wetenschap en samenleving geen gescheiden werelden zijn.

Maar hoe ziet een publieke wetenschap eruit? Zijn er vormen denkbaar waarbij publiek en wetenschap niet tegenover elkaar staan, maar juist met elkaar vervlochten raken? Moeten we wetenschapscommunicatie verruilen voor bijvoorbeeld burgerwetenschap, doe-het-zelf-wetenschap of open science?

Bram Harkema en Lieven Heeremans vroegen zich hetzelfde af. De twee studenten organiseerden de collegereeks Public perception of science aan de Universiteit Utrecht. Alle lezingen worden als podcast op De Omslag gepubliceerd.

 

Bekijk het gesprek

De universiteit en haar gebouwen

Terwijl universiteiten er lustig op los bouwen en het ene na het andere Science Park uit de grond schiet, worden academici verplaatst van kantoren naar kantoortuinen en worden locaties in het centrum ingewisseld voor campussen aan de rand van de stad. Gezamenlijk geven de Nederlandse universiteiten de komende jaren meer dan 6 miljard uit aan vastgoedinvesteringen. Hoe wordt dit geld besteed? Hoe komen architecten tot hun beslissingen? Wat voor rol speelt de universiteit eigenlijk in haar stad en welke ideeën bepalen ons denken hierover? Om een antwoord te vinden op deze vragen brengen we perspectieven samen van academici, architecten en beleidsmakers om een discussie mogelijk te maken over de universiteit in haar meest tastbare vorm.
Bekijk het gesprek

Democratie als oplossing?

Over problemen in het hoger onderwijs kan iedereen meepraten: de flexwerkers uit onze publicatie- en diplomafabrieken verdrinken namelijk in de regeldruk. Maar, volgens de Amsterdamse commissie die zich over decentralisering en democratisering boog, zijn er ook oplossingen. Die zijn te vinden in een democratische universiteit. Dit gesprek gaat daar over: waarom en hoe moeten we de universiteiten democratiseren? Hoe zou een democratische universiteit eruit zien?

Bekijk het gesprek

Dear university, let's talk diversity!

‘Hot’ themes like democracy, workload or the emancipatory function of education might seem universal. But do they really affect everyone in higher education to the same degree? There is a lack of diversity and inclusivity at all levels of academia, which is why this edition focuses on the structural problems that arise from our unconscious blind spots and conscious omissions.

Curricula mostly feature dead white men, which begs the question ‘How do universities create knowledge, for whom and by whom?’ Which voices are underrepresented and why? We need a renewed understanding of diversity, identity politics and intersectionality to tackle these questions. In this edition — in English to be accessible to more people — scholars and activists point to potential problems and possible solutions in confronting the homogeneity of the university, and the society it is part of.

Bekijk het gesprek

Bildung! Bildung?

Bildung: Jet Bussemaker speecht erover, opiniemakers willen er meer van zien, en de eerste Bildung Academie is een feit. Bij iedere roep om meer vormend onderwijs ligt de term Bildung op de loer. Toch blijft het een glibberig begrip; klassieke vorming voor de één is een kerncompetentie voor de ander. Hoe geschikt is een 19e eeuws Duits concept eigenlijk voor de Nederlandse universiteit van 2015? Is dit het juiste ideaal voor hoger onderwijs of moeten we op zoek naar alternatieven? En wat is toch dat verlangen dat Bildung belooft te stillen?
Bekijk het gesprek

De taal van de universiteit

Woorden zijn vaak mikpunt van spot. Excellence is zo’n mikpunt, net als valorisatie, studierendement, of het soort stuntelige woordenbrij dat soms voor ‘wetenschappelijke tekst’ dient door te gaan. Maar de taal van de universiteit is meer dan onschuldig vermaak.

Daarom opent De Omslag een gesprek over taal. Met welke discursieve trucs maken wetenschappers aanspraak op waarheid? Bestaat er zoiets als ‘te goed’ schrijven voor de academie? En is Engels het moderne Kerklatijn? 

Bekijk het gesprek

Onderzoeks­­financiering

Iets dat minder aandacht kreeg in de studentenopstand maar juist steeds vaker wordt bevraagd binnen de wetenschap, is de verdeling van onderzoeksgeld. Met name op het beurzensysteem bestaat kritiek: het zou tijdverspilling zijn en minimale verschillen tussen onderzoekers buitenproportioneel belonen.

Kan het ook anders? De Omslag heeft om het spits af te bijten drie radicale alternatieven voor NWO verzameld. Maar of hiertussen de juiste oplossing zit, staat natuurlijk nog ter discussie. Praat u met ons mee?

Bekijk het gesprek

Woord vooraf

Waar spreiding van kennis via de universiteit in de Nederlandse ‘Gouden Jaren’ de sleutel leek te vormen tot het terugdringen van sociale ongelijkheid, is de universiteit nu veranderd in een massa-bedrijf. Wat is er overgebleven van de sociale emancipatiemotor die de universiteit ooit was en welke rol speelt het nieuwe leenstelsel hierin?  

'Weg met de eilandjes'

Volgens architect Joost Ector wordt de wetenschap steeds meer multidisciplinair, en staat die steeds meer in verbinding met de samenleving. Onze universiteitsgebouwen moeten in deze ontwikkeling mee.  Door een nieuw soort openheid te creëren, komt er op de universiteit meer ruimte voor de ‘toevallige ontmoeting’.

Geen ‘Bildung’, maar ‘Studium’

Het individualistische Bildungsideaal staat ten dienste van huidige machts en- bestuursvormen op de universiteiten. Niet persoonlijke competentie, maar onderzoekend onderwijs moet centraal staan in de academie. Maak daarom 'Studium', de collectieve en publieke studie, het ideaal van de toekomst!

Fuck diversiteit, we willen dekolonisatie!

Diversiteit is een hol en op zichzelf staand amoreel begrip dat van alles kan betekenen. Als we een rechtvaardigere wereld willen moeten we het over dekolonisatie hebben en onze koloniale geschiedenis onder ogen zien.

Intersectionality

Issues of race, class and gender are not isolated. They interact with each other like different paths at an intersection. Nancy Jouwe explains what intersectionality is, how it can be used as a tool for empowerment, and why academia should care about it.

Een grote kloof door een nauw begrip

De kloof tussen wetenschap en publiek, de belangrijkste motivatie voor de nationale wetenschapsagenda, wordt niet gedicht maar juist verbreed door de nadruk op nuttige wetenschap. Retoriek van nut en toepassing vernauwen het publiek begrip van wetenschap en haar veelvormige belang.

Het nut van Bildung

Morele vorming en filosofie zijn minstens net zo nuttig als het leren van 21st century skills. Juist in de context van een veranderende arbeidsmarkt is Bildung onmisbaar.

Het Bildungsideaal is universeel

Het Bildungsdebat wordt opgehouden door een te nauwe interpretatie van het begrip. Een heroriëntatie op de oorsprong laat zien dat Bildung een ideaal is dat de mogelijkheden van de universiteiten overstijgt, en daardoor nooit een lifestyle product van de 1% kan worden.

Onderzoek in de kolonie

Chris de Ploeg werpt in een drieluik een licht op de echo's van ons koloniale verleden op de universiteit. In dit eerste deel staan onderzoekers van kleur centraal: welke obstakels ondervinden zij tijdens hun academische carrière? En vinden deze etnische vraagstukken ook weerklank in overheidsbeleid, zoals de Nationale Wetenschapsagenda?